Fase van een wiki
Een wiki is niet meteen gereed. Een wiki is nooit gereed. Toch zijn er verschillende fasen te herkennen. Het inzicht in de verschillende fasen kan helpen om te bezien welke stappen er verder genomen moeten worden.
Inhoud |
Blogfase
Als de Wikibox bij aanvang wordt gebruik om verschillende meningen te inventariseren dan is het goed om met de blogfase ( of forumfase) te beginnen. Dat kan in het WikiForum. Iedereen geeft zijn mening. Waarbij heel duidelijk is en blijft wie wat gezegd heeft. De oorspronkelijke standpunten en van wie ze afkomstig zijn blijven heel helder zichtbaar. Na een deadline kunnen de standpunten door een redacteur samengevat worden in standaard wikipagina's met links naar de oorspronkelijk discussies. Eigenlijk wordt er structuur gebracht in een discussie die normaal per e-mail gaat. Normaal gesproken gaat de opgebouwde kennis in e-mail discussies, en de daarbij gebruikte argumenten, na verloop van tijd verloren. Nu niet.
Als de wiki vooral gebruikt wordt om bestaande kennis vast te leggen dan kan men de blogfase overslaan en direct naar de verkenningsfase gaan.
Verkenningsfase
Een oriëntatie. Wat speelt er eigenlijk. Probeer vooral open te blijven staan. Als de huidige situatie een 1 op 1 kopie moet worden in de wiki dan kan er niet veel toegevoegde waarde zijn voor het gebruik van de wiki. Probeer met een hoger abstractie niveau te kijken naar huidige situatie. Wat willen we nu echt, wat willen we echt niet, wat kan wel en wat kan niet.
Dat hoeft vooral geen diepgaande papieren studie te worden. Ga aan de slag en maak een kleinschalig project.
Implementatiefase
Na de verkenningsfase kan de implementatiefase opgestart worden. Door de verkenningsfase is duidelijk in welke richting er geïmplementeerd moet worden. Het eventuele overslaan van de verkenningsfase heeft direct gevolg voor de snelheid waarmee geïmplementeerd kan worden. Dan komt hier pas boven water wat al eerder boven water had kunnen komen. Er moet nu tegelijk aan het onderwerp zelf als aan de verkenning van de wiki binnen de organisatie gewerkt worden. Dat kan zo veel tegelijk zijn dat de wiki hierdoor stagneert.
Evaluatiefase
In de evaluatiefase wordt de implementatiefase geëvalueerd. Wat gaat goed, wat gaat minder goed? Halen we onze oorspronkelijke doelen wel? Kan het beter? en zo ja hoe? Is werkelijk de meeste kennis van het project in de wiki opgeslagen en wordt deze ook gebruikt? Functioneert de Wikibox werkelijk als een kennismanagement infrastructuur waar 90% of meer van de kennis van het project is opgeslagen?
Dit is een cyclisch proces. Met de uitkomsten kan een nieuw (versnelde) verkenningsfase worden opgezet. Hoe degelijker de individuele fasen worden uitgewerkt hoe minder cycli er nodig zijn.
Volwassenheidsfase
Na een aantal cycli van implementatiefase en evaluatiefase, gebeurd er iets vreemds. In relatief korte tijd worden er minder vragen gesteld. De dynamiek neemt af. Het lijkt er op dat de wiki minder goed werkt. De wiki komt echter in de volwassenheidsfase. De meeste (basis) vragen zijn reeds gesteld en beantwoord, in het WikiForum. Men kan de gegevens vinden op de wikipagina's zelf, en hoeft, daarover, dus geen vragen meer te stellen. Bestaande wikipagina worden vaker gelezen, en er hoeft minder geschreven te worden. De effectiviteit neemt sterk toe. Dit is meetbaar met Wikibox-index, deze neemt toe.
Dit is het moment dat de wiki echt effectief wordt en de waarde voor de organisatie groot wordt.
Hoe lang het duurt dat deze fase bereikt wordt, hangt af van de omgeving waar de Wikibox wordt ingezet, en hoe effectief en efficiënt men voorgaande fasen doorlopen heeft.
Verschillen in uitwerking
Wiki's kunnen door de gemaakte keuzes enorm van elkaar verschillen. Kijk naar deze Wikibox met hoofdzakelijk tekst en standaard opmaak en http://www.wikibox.nl, waarbij de grafische opmaak duidelijk anders is. In Wikibox.nl heeft ook bijna de helft van de pagina's elk weer een specifieke functionaliteit die op een andere pagina niet voorkomt. Het ene is niet goed en het andere is niet fout. Er zijn verschillende ontwerpkeuzes gemaakt die tot een zeer verschillend resultaat leiden.
Links
- Wikibox.nl:Video_waarom_een_wiki Algemeen. Hoe een wiki dient te werken.
- Overgang van e-mail naar wiki Implementatie van de Blogfase.
- Wikibox.nl:Wikiforum_en_meningen De techniek.
- Handleiding:Niveau_opdrachtgever_verkenningsfase Verkenningsfase voor de opdrachtgever.
- Handleiding:Niveau_opdrachtgever_implementatiefase Implementatiefase voor de opdrachtgever
- Handleiding:Niveau_opdrachtgever_evaluatiefase Evaluatiefase voor de opdrachtgever.
- Wikibox.nl:Wiki_en_statistieken Met o.a. de Wikibox-index voor het bewaken van de voortgang.
- http://www.wikibox.nl Algemene oriëntatie op de verschillende functionaliteiten.
